Bouw- en sloopafval

Wat is bouw- en sloopafval ?

Op de eenvoudige vraag wat met bouw- en sloopafval bedoeld wordt, kan niet altijd een eenvoudig en éénduidig antwoord worden gegeven. De reden hiervoor is dat bouw- en sloopafval een verzamelnaam is voor alle afvalstoffen die vrijkomen bij het bouwen, renoveren en slopen. Bouw- en sloopafval behoort bij de grotere afvalstromen. Jaarlijks komt er in Vlaanderen immers zo’n 5 miljoen ton van dit type afval vrij. Het bestaat voor ruim 90% uit beton-, metselwerk- en asfaltpuin, dakpannen en keramiek, wat ook wel de steenachtige fractie wordt genoemd. Daarnaast bevat het nog een zeer diverse restfractie, waaronder hout, kunststoffen, metaal, roofing, gips, kalk, …

Het uitvoeringsplan Bouw- en Sloopafval legt samen met het decreet van 2 juli 1981 betreffende de voorkoming en het beheer van afvalstoffen en met het bijhorend uitvoeringsbesluit Vlarea (Vlaams Reglement inzake Afvalvoorkoming en –beheer) de basis voor het te ontwikkelen beleid inzake bouw-en sloopafval in Vlaanderen (preventie en nuttige toepassing).

Afvalstoffen worden grondstoffen

Secundaire grondstoffen zijn afvalstoffen die onder bepaalde voorwaarden hergebruikt kunnen worden. Deze voorwaarden zijn vermeld in hoofdstuk 4 van het Vlarea (= de Vlaamse afvalwetgeving). Een secundaire grondstof is geen afvalstof meer en dus niet langer onderworpen aan de milieuwetgeving voor afvalstoffen. Het Vlarea bevat een limitatieve lijst van afvalstoffen die in aanmerking komen om als secundaire grondstof te worden gebruikt. De voornaamste hergebruiksmogelijkheden zijn:

§ gebruik als bouwstof (van vb. puinafval);

§ gebruik als bodem (van vb. baggerspecie);

§ gebruik als bodemverbeterend middel (van vb. natuursteenslib).

Voor het gebruik van puin als bouwstof is het onder meer noodzakelijk dat het puingranulaat gekeurd is door COPRO (Controle Producten).

COPRO is een vzw met als voornaamste doel het organiseren, harmoniseren en bevorderen van de kwaliteit en controles van bouwproducten. COPRO is voor deze taken erkend door het Ministerie van Verkeer en Infrastructuur. Deze vereniging zonder winstoogmerk werd in 1983 opgericht door twee groepen stichtende leden: de openbare instellingen en de gebruikers (wegenbouwaannemers) van de producten die COPRO controleert. COPRO verzorgt onder meer de certificatie en de keuring van asfaltmengsels, puingranulaten, schanskorven, vangrails, geotextielen,...

Bij wegen- en andere bouwwerken kunnen zowel ‘nieuwe’ natuurlijke materialen, als materialen voor hergebruik (en dat geniet de voorkeur) worden toegepast:

  • Bij het aanwenden van puingranulaten via aankoop (inerte granulaten en asfaltgranulaten) voor toepassing in wegen- of bouwwerken dient men steeds, aldus het VLAREA, te voorzien in materialen die COPRO gekeurd zijn indien de granulaten hergebruikt zijn. Door certificering wenst de overheid de kwaliteit en het verantwoord gebruik van gerecycleerde granulaten bij diverse bouwwerken te stimuleren. De COPRO-keuring heeft dus een wettelijke basis. Indien het nieuwe natuurlijke materialen betreft, dienen deze uiteraard geen COPRO-keurmerk te dragen.
  • Indien men opteert om breekmateriaal (breekpuin) aan te wenden van een afbraak van wegen  en/of gebouw van een bepaalde locatie en deze materialen wenst te hergebruiken op diezelfde locatie, dient een keuring te worden verkregen door COPRO. Hiervoor zal COPRO ter plaatse een staalname uitvoeren, die na analyse, eventueel kan leiden tot het attest (certificaat) dat bevestigt dat het breekmateriaal geschikt is als puingranulaat voor de uit te voeren werken op de locatie waar het oorspronkelijk van afstamt.
  • In een derde situatie kan men kiezen om een partijkeuring te laten uitvoeren van een afgebakende hoeveelheid puingranulaat. Hetzelfde scenario wordt gevolgd. Indien goedgekeurd, mag dit product worden aangevoerd voor de uit te voeren wegen- en bouwwerken.
 Ook de gemeente Huldenberg zal, bij het uitvoeren van werken in eigen beheer, gebruik maken van materialen die voldoen aan de kwaliteitseisen van het milieukenmerk COPRO

Meer info 

Voor verdere info kan u steeds contact opnemen met COPRO v.z.w te Brussel: info@copro.info of telefonisch 02/468 00 95. Voor uitgebreide informatie kan u ook terecht bij OVAM: 015/28 42 84.

Selectief slopen

In Vlaanderen komt er jaarlijks ongeveer tien miljoen ton bouw- en sloopafval vrij. Deze enorme hoeveelheid bedraagt maar liefst drie keer meer dan de jaarlijkse hoeveelheid huishoudelijke afvalstoffen. Daarom is het belangrijk dat er zo weinig mogelijk verontreinigend bouw- en sloopafval naar een stortplaats wordt afgevoerd. Dat kan door de belangrijke fractie van het bouw- en sloopafval, de steenfractie, te breken. Deze gebroken steenfractie kan bijvoorbeeld gebruikt worden voor de productie van stabilisé of nieuw beton, op voorwaarde dat ze niet verontreinigd is. Dat is mogelijk door gebouwen selectief te slopen. Bij de ontmanteling van een gebouw, worden daarbij de verschillende afvalstromen die vrijkomen apart ingezameld en afgevoerd naar de afvalverwerkingsbedrijven.

Bij selectief slopen moeten eerst de gevaarlijke afvalstoffen, zoals asbesthoudende materialen (zie verder), verwijderd worden. Het is sterk aanbevolen om hiervoor een beroep te doen op professionele asbestverwijderaars. Verder worden ook de niet-gevaarlijke afvalstoffen, zoals glas, hout, kunststoffen, etc., beter afzonderlijk ingezameld. Hierdoor ontstaan zuivere stromen en kunnen we deze maximaal benutten door ze opnieuw te gebruiken en te recycleren. De inspanningen om selectief te slopen leveren een financieel voordeel op, omdat deze stroom niet eerst moet gesorteerd worden, alvorens te recycleren.

Uiteraard is het niet de bedoeling om kleine verbouwingen, zoals het uitbreken van een badkamer, te onderwerpen aan selectief slopen. Voor verbouwingen waarbij een bouwvergunning vereist is, biedt het selectieve slopen daarentegen een duidelijke meerwaarde. Ook voor werken waarbij een aanzienlijke hoeveelheid steenpuin vrijkomt, zoals het heraanleggen van een oprit of terras, houdt men de steenfractie best apart. Een container zuiver steenpuin is immers eenvoudiger te verwerken en kost een stuk minder dan het verwerken van een container gemengd afval.

Asbest en asbestcement

 Een bijzondere afvalstof is asbest en asbestcement. Deze gevaarlijke vorm van afval uit de bouw verdient uw onvoorwaardelijke aandacht. Richtlijnen met betrekking tot deze afvalstof vindt u hier.